THÁNG TƯ ĐEN-KHÔNG DỄ GÌ QUÊN

          Nơi tôi ở, bên này bờ Thái bình dương xa thẳm, một nơi chốn thật yên bình, nơi mà người dân được quá nhiều tự do (vẫn có ít điều cần giới hạn) từ trong nhà ra tới ngoài xã hội, một nơi rất đông người Việt tị nạn đang sinh sống, nơi có quá nhiều phương tiện truyền thông, báo chí phục vụ “Free” cho đồng hương. Bởi lẽ đó, mỗi năm nhân ngày “quốc hận tháng tư đen” ban chấp hành cộng đồng (có ứng cử-bầu cử đàng hoàng), vẫn tổ chức tưởng niệm ngày đau buồn đó.

                Nhưng bên cạnh những uất nghẹn thương đau, cần và cần thiết phải thắp những nén hương, ngọn nến ngồi im lặng mà tưởng niệm, thì các  tổ chức, các hội cựu quân nhân muốn qui tụ đồng hương lại càng đông càng tốt, nên hầu hết phải “mướn ca sĩ chuyên nghiệp” ở các trung tâm băng nhạc lớn về. Có những ca sĩ hát rất hay, nội dung bài hát nói lên đươc nỗi đau, hay tinh thần bất khuất của những chiến sĩ quân lực VNCH ngày nào, dám hy sinh thân mình để bảo vệ  quê hương, đất nước. Nhưng có vài  ca sĩ lên sân khấu cũng không biết mình hát cho ngày gì? hát bài gì cho thích hợp với nội dung ngày đau buồn, nên cứ tha hồ… “nhiều đêm chăn gối bên người không quen biết?” hay “lâu đài tình ái”…. chẳng hạn. Thật hết ý.

                         Lại có quá nhiều chương trình trên truyền thanh, truyền hình nhắc nhở nhiều kỷ niệm về tháng tư đen. Người ta kể đến những trận di tản từ miền Trung, miền cao nguyên, những con đường kinh hoàng như tỉnh lộ 7 ở Hiếu Xương-Phú Yên, xác chết chồng lên xác chết, những bãi biển xác người trôi lềnh bềnh, phần tấp vô bờ thì ít, mà làm mồi cho cá chắc nhiều hơn. Đã bao nhiêu năm qua rồi, người ta vẫn còn tìm gặp những bộ xương có mang những tấm thẻ bài còn nguyên vẹn vùi nông nơi bãi cát (không hiểu anh linh của những chiến sĩ bị hy sinh một cách oan uổng, tức tưởi này có sớm được siêu thăng, hay vẫn còn vất vưởng đâu đó vì một nỗi uất hận chưa vơi? Một nén nhang thắp muộn vẫn là tấm lòng của một nữ thường dân còn nợ ơn Người!)..  

                         Người ta kể lại những trận đánh kinh hồn của những chiến sĩ can đảm nhảy dù, địa phương quân, nghĩa quân…, quyết tâm gìn giữ mảnh đất bao lâu nay đã tốn biết bao mồ hôi nước mắt, bao xương máu, ngay cả thân xác của những người lính đã hy sinh. Cuối cùng thì vẫn phải chạy và lột bỏ quần áo nhà binh và xin thường phục của người dân mặc vào để chạy!!!!. (?)

                         Người ta còn sưu tầm cả tiếng nói của vị “Tổng Thống cuối cùng” ban lệnh đầu hàng, phát lại cho thính giả nghe. Có người nặng lời “chửi bới” quan ngài đã dâng đất cho giặc. Phải chi ngày đó ông đừng có …bàn giao chính thể quốc gia cho cộng sản ? Dù biết rằng ngài đại tướng cũng chẳng làm được gì khi giặc đã vào …sát nách mà có một đám quan to, tướng lớn lại yếu hèn đã cuốn gói chuồn êm tự lúc nào. Bao nhiêu năm tháng nắm quá nhiều chức tước, binh quyền mà không làm gì được, để bọn giặc Hồ đem chủ nghĩa cộng sản ngoại lai vào tuyên truyền áp đặt lên người dân miền Bắc bấy lâu nay, giờ đang tràn xuống xâm chiếm miền Nam và cái đám mệnh danh “trí thức” miền Nam cũng theo đóm ăn tàn, nối giáo cho giặc.  Người ta nhắc và nhắc những kỷ niệm buồn đau, kèm theo những chuyến vượt biên hãi hùng, từ đường bộ đến đường biển, xác người vùi trong rừng sâu Campuchia, xác làm mồi cho cá mập trên biển cả và nhiều trẻ em, phụ nữ đã là nạn nhân của bọn hải tặc Thái lan dã man hung tợn… Hằng năm và hằng năm tiếp nối chắc không bao giờ kể hết chuyện.

                         Người ta hát những bài Nhớ về Sài gòn, Sàigòn niềm nhớ không tên, Sài gòn vĩnh biệt, nghe cũng buồn ray rứt dù nội dung lời ca thường là những cuộc vui chơi, ca hát ở vũ trường, và dù hiện tại người về Sài gòn hằng năm  đông như đi chợ (?). Nhưng sao  người ta cứ vẫn nhớ về Sài gòn nhỉ? Sài gòn làm gì có trọn tháng tư đen năm ấy? Nghe nhiều người di tản vào Sài gòn, sau ngày "mất nước” trở về kể lại rằng cả tháng tư người dân Sài gòn vẫn còn chính phủ VNCH, người dân vẫn tự do đi lại, vẫn hát vẫn hò, vẫn ngồi uống cà phê vỉa hè, vẫn vào rạp REX xem xi-nê, có chộn rộn chăng là vì có một số người “lánh nạn cộng sản” từ các miền đất nước chạy về, khiến những người có thân nhân đang ở nước ngoài, những nhà giàu có, những người làm việc trực tiếp cho người Mỹ phải nôn nao chạy đôn chạy đáo tìm đường thoát ra khỏi nước và họ đã ra đi rất sớm trước ngày Tổng Thống (có quốc hội chuẩn nhuận)  tuyên bố đầu hàng.

                         Và nhiều người còn thấm thía nỗi đau khi nghe được chính giọng nói của một người nhạc sĩ nổi danh (nay về bên kia thế giới rồi), đã tỏ lộ nỗi mừng vui khôn xiết, đã “hồ hởi-phấn khởi” tuyên bố ăn mừng trên đài phát thanh quốc gia vừa mới bị “tiếp quản”, và kêu gọi mọi người dân đừng bỏ…cộng sản để ra đi, hãy ở lại dựng xây đất nước với bọn chúng, rồi hăng hái hát suông bài “nối vòng tay lớn” của chính tác giả. Tiếc thay! “ Em ra đi nơi này mất hết! ”. Sài gòn và cả nước mất hết, chứ không phải nơi này…vẫn thế mà “ngài nhạc sĩ” đã bênh vực cho chế độ mới và một số ca sĩ vẫn ..lải nhải, tung hê!  

                         Nhưng chắc chắn phải nhắc đến Sài gòn, vì Sài gòn là Thủ đô của cả nước, nơi chính quyền đặt dinh cơ để điều hành guồng máy lãnh đạo đất nước, nếu thủ đô mất vào tay giặc, có nghĩa là đất nước, chính thể không còn nữa. Nhưng nếu nhắc đến tháng tư đen ngòm, phải nhắc đến những tỉnh, những vùng đã bị quân cộng sản chiếm trọn tháng tư, như Nha trang, thành phố biển thân yêu của chúng tôi, mới thấm thía được cả nghĩa đen lẫn nghĩa bóng của ba chữ “tháng tư đen”.

                         Ngày đó.

(di tản ở Phú Bổn)

 Người di tản tràn đến, từng đoàn người, từng đoàn xe từ Ban mê Thuột, từ Phú bổn, các tỉnh miền Trung đổ về vào những ngày giữa tháng ba. Trường Nam tiểu học, nơi cô trò chúng tôi gặp gỡ hằng ngày, đã không còn bóng dáng học sinh, vì trường đã biến thành “trung tâm tiếp cư”. Các thầy cô giáo chạy đôn chạy đáo tìm thức ăn, gạo muối, quần áo, vật dụng cần thiết vv..vv để phân phối, giúp đỡ những người đang xơ bơ, xấc bấc, lếch thếch, hốt hoảng buồn rầu đang ngồi ủ rủ   trong các phòng học làm nơi tạm trú                

                                                                            

                         Một buổi chiều, vừa từ trường về, người bạn đã chạy ào vào nhà, và báo tin: cháu chị U đã chết cháy rồi. Tin thật buồn với sự chết chóc đã đến gần sát. Người vừa ra đi là  một Pilot  Trực thăng, và đơn vị đang hành quân ở BMT. Tàu anh đã trúng đạn phòng không của địch quân, bùng cháy như cột lửa ở trên không. Chạy đến nhà chị U, nhìn chị và bà con trong nhà khóc than,  cả bọn chúng tôi vừa đến cũng chụm đầu lại khóc.

                         Về nhà lại gặp một người bạn không quân tìm đến thăm, khi biệt đội của anh từ Cần Thơ, biệt phái ra để phụ giúp với các đơn vị bạn. Đáng lẽ ở căn cứ Pleiku, nhưng vì đơn vị trên đó cũng đã di tản, nên các anh lại kéo xuống phi trường Nha trang. Ngồi nghe anh kể những bữa đổ quân khó khăn với quá nhiều phòng không địch, những chuyến hành quân tiếp tế, và đặc biệt là cứu “dân chạy loạn”. Từng đoàn người, đoàn người từ các tỉnh cao nguyên chạy về,  phải đi bằng đường rừng, vì quốc lộ đã bị VC chiếm mất. Họ băng rừng, vượt suối bồng bế gánh gồng mà đi, có người đàn bà đã sanh rớt trên đường chạy loạn, may mà Trực thăng đã nhìn thấy nên đáp xuống  chở về nhà thương. Có hôm anh phải bay thật thấp để hướng dẫn đoàn người đi lạc trong rừng sâu có thể đi ra con đường mòn lớn hơn mà về được Khánh Dương.

 

(phi trường Nha Trang)

                        


Nhiều người đổ dồn về và cũng có lắm kẻ ra đi. Người Nha Trang cũng bắt đầu tìm đường tháo chạy, bằng máy bay, bằng xe hơi, xe hai bánh và chủ yếu là ghe thuyền đường biển.

                         Một vài ngày cuối tháng ba, trung tâm tiếp cư đã vơi người, một phần người tị nạn có thân nhân đến đón về, một lớp nữa họ tiếp tục xuôi Nam, những Thầy cô giáo cũng xôn xao nhiều vì người đi kẻ ở,

                         Từ làn sóng radio phát đi chương trình tiếng Việt BBC Luân đôn, cho tin quân dân miền Nam đang …thua xiểng liểng, quá nhiều nơí giặc chưa đến đã không còn người lãnh đạo? cơ sở bỏ tan hoang. Và đường phố Nha trang đã có một lớp người mới đến, họ “hung hăng, dữ tợn” vô cùng. Với súng đạn có sẵn trên tay, họ có quyền cướp xe, bắt phụ nữ và làm nhiều điều xấu, người ta bảo “họ là toán lính” vừa đổ bộ lên bờ từ tàu hải quân cặp bến cảng Cầu Đá? Chẳng ai dám ra đường thường xuyên nữa, trong số đó có tôi.

                         Tâm trạng hoang mang giữa đi và ở. Ở lại sẽ như thế nào trước tin đồn quân giặc quá dã man. đàn bà  con gái sẽ  bị “rút móng tay”, bị bắt đi làm “hộ lý” cho bộ đội, đàn ông con trai sẽ bị bắt đi tải đạn, nếu lính tráng bị bắt, mạng sống sẽ không còn, nhiều tin rất hãi hùng mà người thành phố phải để ý đến. Nhưng đi thì đi về đâu? bằng phương tiện gì, nơi chốn nào để đến, hay cũng lang thang lếch thếch như những đoàn người đang nối đuôi nhau trên quốc lộ số một kia. Cuối cùng Ba Má tôi chọn giải pháp có chết thì cũng sẽ chết chung ở nhà mình, vì gia đình quá đông người, lại có thêm mấy gia đình bà con ở vùng ngoài chạy vào tị nạn,  mặc dù cá nhân tôi đã được người bạn sẵn dành cho phương tiện để ra đi đêm cuối cùng của tháng ba khi đơn vị anh trở về căn cứ ở miền Tây..

                         Buổi sáng ngày một tháng tư, sau khi đưa người anh trai, nguyên là sĩ quan đang làm việc tại bộ Tổng Tham mưu, là một trong những thành viên của  phái đoàn về Nha trang dự họp với tướng Ph. mấy hôm trước. Cuộc họp không đi đến đâu và cuối cùng phải trở lại SG. Quang cảnh phi trường Nha trang hỗn loạn không thể tưởng tượng nổi, cổng đóng, quân cảnh cầm súng lăm lăm, có thể nã đạn vào ai đó bất cứ lúc nào, nếu không tuân thủ mệnh lệnh, người và người chen lấn nhau, người la kẻ khóc, lớp trong lớp ngoài. May quá, anh tôi vào được bên trong vì còn “sự vụ lệnh” và đang đi bên cạnh một ông quan lớn.

                         Tôi quay đầu xe trở về nhà mà lòng buồn khôn xiết, chán nản tột cùng. Vừa về đến nhà, đã thấy người bạn phi công phản lực vừa từ Phan Rang chạy về, anh hỏi tôi có muốn di tản theo anh không? vì không còn nhiều thời gian nữa. Tôi từ chối và đang nói lời chúc Anh trên đường về Sài Gòn được bình yên, thì người chị bà con xuất hiện, tôi đẩy chị lên yên sau xe cùng đi với anh, và “tặng” chị chiếc khăn quàng Hướng đạo sinh tôi đang đeo trên cổ để chị làm kỷ niệm. Tôi nhìn theo mà mắt cay cay, miệng vẫn lầm thầm cầu nguyện cho hai chị em đến nơí an toàn,  dù gì, chị cũng từng là “chị kết nghĩa” của anh ấy.

                         Mới tối qua, ngay phòng khách nhà tôi, vài ông Tá cấp cao, vài ông úy cùng ngồi “bàn chiến sự”. Họ trấn an ba má và gia đình tôi rằng: cả nhà đừng có lo, nếu có chuyện xấu xảy ra, thì “Đèo Cả” sẽ là lằn ranh quốc cộng, chia hai phần lãnh thổ như Bến hải ngày xưa. Chúng tôi biết đó là những lời nói…vô thưởng vô phạt, nói để có chuyện chứ họ cũng đâu biết gì hơn. Khi họ đi rồi, ruột gan tôi héo hon quặn thắt, nhất là mỗi khi nghe tiếng máy bay cất cánh rời xa dần phi đạo xé nát không gian, hay những tiếng trực thăng xành xạch rồi nhỏ dần về hướng biển…

                         Buổi xế chiều ngày một  tháng tư, một người anh họ mặc đồ Lính đến gõ cửa, anh vô nhà mà cánh tay đang quấn băng trắng dính đầy máu khô. Thì ra, lúc di tản từ ngoài Tuy Hòa vào, cả đơn vị bị thất lạc hết, anh bị trúng đạn, tìm đường về nhà tôi để buộc lại vết thương. Nhưng chưa ngồi yên chỗ, anh đã nhìn dáo dác và bắt gặp mấy chị em tôi đang ngồi ủ rũ, anh hét toáng lên: "sao không tìm đường đi đi, bấy giờ ở dưới phố đang hỗn loạn lắm, cả một đám tù nhân hung dữ vừa phá cửa nhà tù và tràn ra đường cướp phá!"

                         Cả nhà tôi thất kinh, chưa kịp có phản ứng gì, thì một người hàng xóm chạy về la toáng lên: "nhà ai có con gái lớn phải tìm cách trốn đi, cả một đám tù ở quân lao vừa mới tràn ra đường, họ đang tủa ra nhiều đường phố cướp phá đó.."

                         Không còn chần chừ nữa, ba tôi vội vàng dắt chiếc honda 50 phân khối của tôi ra cửa, chiếc xe tôi vừa đưa anh tôi đi buổi sáng, vẫn còn đầy bình xăng, chị lớn tôi chạy đi xúc vài ký gạo, em tôi đi bốc vội vài bộ quần áo, cái mền, thế là 3 chị em phóng lên xe chạy vô Suối dầu, nơi ba má tôi có mảnh vườn  trồng nhiều cây trái, với căn nhà nhỏ.

                         Trong cơn hỗn loạn, muốn tìm con đường sống, tiềm năng sức mạnh trong mỗi một con người đã thể hiện, vượt qua những sinh hoạt thường ngày mà không ai ngờ tới. Với cái xe nhỏ xíu, mang đến ba con người, thêm gối mền gạo mắm,  vậy mà tôi phóng rất nhanh khi không có vật cản trên xa lộ số Một, rồi len lỏi, luồn lách qua một đoạn đường dài lên Thành với hằng hà sa số xe cộ từ xe GMC, xe Jeep, xe hàng, xe nhà, xe hai bánh đủ loại..… và một đoàn người gồng gánh, vai mang, gậy chống, võng khiêng… rồng rắn nối đuôi nhau. Họ âm thầm lặng lẽ lách qua đoàn xe đang nghẹt cứng trên đường.

quốc lộ 1

                      Lách mãi, tôi cũng qua được đoạn đường Thành, đang dáo dác tìm lối lách nữa, bỗng nghe có tiếng gọi tên mình. Thì ra, nguyên cả một đoàn xe của Trung tâm huấn luyện Lam sơn cũng trong đoàn người di tản, và đang di chuyển nhích nhích nơi đây vì kẹt cây cầu đàng trước.

                         Chia tay với quí anh, những người đã từng đem mồ hôi và nước bọt để huấn luyện cho những tân binh trước khi ra chiến trường chống địch, giờ này cũng  đang tham gia vào cuộc di tản vô trật tự, một cuộc “tháo chạy” mà không biết sẽ ra sao ngày sau????

                         Xe chạy và chen lấn mà chạy, qua ngang cầu Lùng, một cảnh tượng thương tâm xảy ra, một xe Honda 90 phân khối, hình như chở đến 7 con người ta lớn nhỏ(?), người tài xế bị lạc tay lái và ngã cái rầm, người văng tung ra, nhưng chẳng mấy ai chịu dừng lại để giúp đỡ người bị thương, có thể chết không chừng(?).Đoàn người cứ tránh qua mà chạy, coi như chẳng thấy gì. Tình nhân loại, lòng nhân ái đã “bị bỏ quên” khi chính mình cũng đang đi tìm lối sống? Hoá ra hình ảnh mấy hôm trước trên TV còn chiếu cảnh những người…đạp đầu nhau để tìm một chỗ ngồi trên tàu di tản là chính xác. “Mạnh được yếu thua” đang diễn ra mọi nơi mọi chỗ trên quê hương tôi? Và trong đó có cả chính bản thân tôi. Buồn thật!

                         Cơn mưa chiều hung bạo, xối xả tự nhiên đổ ập xuống. Mưa và gió đập rầm rầm vào mấy bức vách của căn nhà nhỏ, nơi chúng tôi vừa đến chẳng bao lâu. Những hạt nước mưa nặng nề rơi xuống như muốn cuốn trôi dùm nỗi uất nghẹn trong tim của những con người bất lực, đang thua chạy mà không biết tại sao mình bị thua? Nhìn ra đường, đoàn người ướt nhẹp vẫn lóp ngóp đi hai bên lề dưới cơn mưa, xe cộ vẫn chen nhau mà chạy, đoạn đường này ngoài những khu vườn trồng cây với căn nhà nhỏ để ở tạm, không có nhà cửa hai bên đường, nên người đi bộ không thể nào có chỗ núp mưa, nên họ cứ lầm lũi mà đi, như những đám ma trơi mùa tháng bảy…(?)

                         Mưa tạnh bớt, một người nhà vườn bên cạnh chạy sang, họ yêu cầu chúng tôi góp tiền mua chiếu để chôn hai người vừa bị xe tông chết ở trên đường quốc lộ. Thương thay hai người Lính đèo nhau trên chiếc xe Honda, và đã bị chiếc xe nào đó đụng phải, họ ngã xuống đường và chết liền tại chỗ, máu loang đỏ cả mặt đường trộn lẫn nước mưa, Dù sao hai người Lính này vẫn có được nén nhang cúng bái và nấm mồ dù chỉ đắp bằng đất, và cả tên tuổi ghi rõ bằng những mảnh gỗ đóng  trên đầu mộ.

                         Sáng ngày 3 tháng tư, ba tôi vào gọi các con về vì “quân giải phóng” đã vào chiếm thành phố Nha trang hôm qua. Ba tôi nói có một nhóm người đã ra tận đèo Rù Rì để đón mừng(?) và hú hồn vì chúng tôi đã đi thoát đêm đó.  Nếu ở lại nhà, không biết chuyện gì sẽ xảy ra, khi mà đám tù nhân hình sự, chuyên cướp của giết người, lẫn những người tù “bất trị” ở quân lao họ túa ra đường phố, đến phá cửa những nhà buôn nào họ nghĩ là có thể cướp được, nhà nào có con gái họ bắt để hãm hiếp. Về sau có nhiều người kể lại, các cô gái phải chui trốn ở những nơi dơ bẩn nhất, trên gác xép, dưới gầm giường, nhà xí v..v…Cũng hên là sau khi vơ vét được mớ tiền của thì họ bỏ đi, cùng lúc, những căn cứ quân sự, những cơ sở chính quyền, nhà dân bị bỏ trống, đã bị nhiều nhóm người khác nhau đến “hôi của” đốt phá. Thành phố đã hỗn loạn giờ thêm cảnh điêu tàn, nhếch nhác..

                         Bấy giờ mới thật sự là những ngày hãi hùng của “tháng tư đen” khi bộ đội miền Bắc đã đem xe tăng vào thành phố. Những chiếc xe “molotova” kềnh càng, lù lù chạy ngang chạy dọc trên đường, trên xe chở đầy những bộ đội mặc quần áo màu cứt ngựa và nón cối đội đầu, cả người và xe đều cắm đầy lá như những “cánh rừng “ biết đi. Người dân bình thường đứng nhìn bọn “khỉ rừng xanh” xuất hiện trong lo âu sợ hãi, trong khi những tên nằm vùng xuất đầu lộ diện  ăn mừng chiến thắng (?).

                         Giọng nói “chanh chua–chát chúa- the thé- sắc lạnh” từ miền Bắc xa xôi nào đó truyền đi qua làn sóng đài phát thanh, với “bảy điểm của ủy ban quân quản” cứ làm người nghe rờn rợn, nổi gai ốc cùng mình. Những lúc ra đường gặp phải những bộ đồ màu cứt ngựa, đôi dép râu và cái nón cối mặt ngơ ngơ ngáo ngáo, nhìn xiêng nhìn xéo trầm trồ, nói chuyện với nhau bằng thứ giọng lơ lớ như người miền núi mà thở dài ngao ngán và tự hỏi: những người chiến thắng đây sao?. Mặc dù người thành phố đã cải dạng, quần áo thường ngày đã đem giấu kỹ, chỉ còn những bộ đồ đen đúa hoặc nâu đà, nhưng vẫn bị nhìn với cặp mắt soi mói, ác cảm.

                         Chuỗi ngày tiếp theo thành phố bị tắt ngúm đèn điện ban đêm, nhà nhà đóng kín cửa, leo lét ngọn đèn dầu. Tháng tư đen đúng nghĩa. Thành phố trống vắng, hoang lạnh tiêu điều. Mới hôm nào những con đường phố đông vui nhộn nhịp, những bộ quân phục từ các quân trường, từ nhiều đơn vị về đây, trai thanh gái lịch dìu nhau đi trên phố, trên bãi biển những buổi chiều lộng gió, phố xá sáng trưng, sinh hoạt tấp nập, giờ còn lại một thành phố chết, vắng hoe. Đã vậy những tiếng súng phòng không được đặt khắp nơi cứ bắn lên nổ rền trời, tiếng súng đại bác bay xé không trung, xé trời và xé cả lòng người. Buồn đau và sợ hãi là tâm trạng của những người dân trong thành phố, dù mọi sách báo, tài liệu, của cải hiếm quí đã đem dấu cất, phi tang.

                         Những tiếng máy bay ầm ĩ bay trở lại thả bom vào mỗi đêm, nơi đã bị bắt buộc phải treo cờ “Mặt trận giải phóng miền Nam”. Những tiếng nổ long trời lở đất cứ dội lại, rền ra xa, những giấc ngủ chập chờn, khi trên đài phát thanh “quân giải phóng” ra rả loan tin “bọn Mỹ Ngụy” càng ngày càng thất trận. Lệnh của “uỷ ban quân quản” ban ra: “cách mạng sẽ khoan hồng nếu quân dân cán chính Mỹ Ngụy ra đầu thú”. Một người anh họ, chỉ là một “cán bộ xây dựng nông thôn” của một xã ngoài Phú yên, chạy vào nhà tôi tạm trú, ba má tôi lo sợ đã bảo trốn đi vào Nam, nhưng vì nghe lời gia đình của vợ bảo ra trình diện sẽ được “khoan hồng”, bị “cách mạng dẫn độ” về T.Hoà và bị chặt đầu không chút nương tay. Ngày liệm xác phải chờ xin lại.. cái đầu bị chặt để  ráp lại cho nguyên vẹn hình hài. Có người thanh niên ăn trộm vặt vì đói quá, bị “bộ đội” bắt đem ra bãi biển “xử tử” để làm gương, dù người bị mất cắp năn nỉ van xin bộ đội khoan hồng đừng xử bắn. Nhưng những con người vô cảm vẫn thi hành mệnh lệnh. Người dân thành phố cảm nhận được nỗi mất mát tột cùng nhưng không biết làm gì hơn.

                         Những Thầy Cô giáo như chúng tôi, vào những ngày sau đó, buổi sáng bị bắt buộc phải trở lại trường để  “học tập chinh trị”. Nhưng buổi chiều, cứ khoảng hai giờ là leo lên xe đạp, đèo theo chiếc mùng và vắt cơm nguội, đạp xe lên tận trên Thành, hoặc khu Đại điền xin ngủ nhờ qua đêm, chọn những gia đình có “hầm trú ẩn”. Vì cha mẹ già sợ bom đạn từ máy bay “Mỹ Nguỵ” của đám “giặc lái” trở về thả bom, tai bay hoạ gửi chẳng biết đâu mà tránh.

                         Dù đã đi khỏi thành phố, nhưng nhiều khi đang ngủ chập chờn, còi báo động rú lên liên hồi, dai dẳng đến rợn người, thế là ba chân bốn cẳng phải chạy chui vội xuống hầm, ngồi bó gối chờ cho đến sáng, khi biết chắc rằng “máy bay Nguỵ” không còn trở lại thăm viếng tặng bom.

                         Hỡi ơi! Khi “tháo chạy”, những người “có thẩm quyền” đã không chịu hủy bỏ những gì cần hủy, như tài liệu văn phòng, những hồ sơ cần thiết, hay những cây cầu chiến lược để xe giặc khỏi đi qua. Giờ đã lọt vào tay giặc, họ ra lệnh đem bom về thả chính nơi họ vừa mới bỏ ra đi. Thành phố như đã chết, giờ càng ghi đậm thêm nỗi chết, khi quá nhiều nơi “ăn” bom đạn của chính quân mình, từ ngoài xóm Bóng, đến đường Tô hiến thành, và cả ngôi trường thân thương của chúng tôi cũng lãnh nhiều quả đạn. Gia đình một người "chạy giặc" chưa kịp tìm phương tiện trở về lại quê xưa, thì người vợ trẻ và đứa con trong bụng đã chết tức tưởi ngay trong phòng học vì quả đạn trúng sập căn phòng .

                         Buổi sáng trên đường đi đến trường để dọn xác chết và gạch ngói ngổn ngang, chiếc xe đạp cà tàng của chị bạn bị đứt dây sên, hai chị em vừa dắt xe chạy mà vừa khóc vì đường vắng đến lạnh người, lại tủi thân, xót phận của người bỗng chốc thành kẻ thua cuộc, lại phải đi ngang qua khúc quanh trước cửa trường Nữ trung học, nơi có ba xác chết nằm sấp đó thật hôi thối, mà chưa có người dọn dẹp khiêng đi mai táng….

                         Thú thật hồi đó cứ mỗi một đống gạch vụn khiêng đi đổ, là khiêng đổ cả mồ hôi và nước mắt, nhưng đã giữ lại trong tôi nỗi đau và sự tức giận đối với những người vừa là bạn, là phe mình mới hôm qua. Những quán ăn Thọ Lộc, Hoài Linh còn ấm cái ghế ngồi, chẳng lẽ hôm nay đã trở thành…thù địch?. Thương và giận luôn giằng co theo từng bước chân đi. Bao nhiêu ngày của tháng tư đen, là ngần ấy ngày chúng tôi sống trong lo âu sợ hãi, khủng hoảng tinh thần. “Cách mạng” luôn đưa người đến tận nhà “bắt buộc” các thầy cô giáo phải đến trường, nhưng có lúc mới đi đến giữa đường đã phải chạy về vì tiếng súng phòng không nổ đụp đụp liên hồi. Mãi đến khi trên làn sóng đài phát thanh chát chúa oang oang “Mặt trận lâm thời giải phóng miền Nam thông báo là quân dân ta đã chọc thủng chốt cản của Mỹ Ngụy tại phi trường Phan Rang và đang tiến nhanh theo gót bọn chúng đang tháo chạy…” thì không còn nghe tiếng ù ù của “những chuyến bay đêm!. Nhưng ngoài nỗi đau, sự hoang mang sợ hãi giờ mang thêm niềm thất vọng tột cùng.         

                         Ôi tháng tư đen! đời đen như cục than đen bắt đầu từ những ngày tháng đó. Cho đến một ngày cuối tháng tư cả nước cùng nghe chung một tiếng loa của “phe thắng trận” với “đại thắng mùa Xuân”! Những ngày mà “đôi dép râu dẫm nát đời son trẻ, nón tai béo che khuất nẻo tương lai ” bắt đầu một chế độ mới. Tiếp theo là những ngày ăn cơm độn với gạo mục, bo bo, mì sợi, với mỗi tháng một cái tem phiếu đi cửa hàng lương thực chờ chực cả ngày mới mua được vài ký rau muống….. Người thì bị đi tù mút chỉ không biết ngày ra, quá nhiều gia đình ly tán. Người tuổi trẻ bị bắt vào đội “thanh niên xung phong” lên rừng chặt cây lồ ô, đi lao động khổ sai tiếp diễn, chịu bao nỗi khổ ảỉ đắng cay. Đã vậy thêm lớp người mới mang băng đỏ, chuyên đi lùng sục bắt bớ những người “chưa chịu tuân thủ” lệnh của chính quyền mới, vào nhà vơ vét tài sản của dân lấy cớ tịch thu “sản phẩm đồi trụy của Mỹ Nguỵ” đã tạo thêm nỗi kinh hoàng cho những người dân vừa bị đổi chủ…, những tháng ngày không thể nào quên, và mãi mãi không dễ gì quên….

Lê Thị Hoài Niệm

THĂM VƯỜN HOÀI NIỆM NHỚ NGÀY XƯA

Mới sáng sớm lang thang vườn Hoài Niệm

Đọc lan man những câu chuyện ngắn, dài

Vô từng năm xem ảnh, ngắm lai rai

Thật thú vị suýt xoa: "Tài nghệ thật!"

Vườn Hoài Niệm thơ văn đầy chất ngất

Chuyện buồn vui trời đất cũng quên xoay

Như khu vườn hoa ngày tối loay quay

Hoa đủ loại lòng vòng hoài không chán

Vào xem thử năm hai ngàn lẻ tám

Cũng những bài thơ, hình ảnh vui buồn

Cho tâm tình người rộn rã quay cuồng

Cảm động đọc bài "Trực Thăng Hội Ngộ"

 

Hình ảnh cũ như quay về đâu đó

Những địa danh quen, tên các phi đoàn

Những gương mặt cười thơ thới hân hoan

Nâng niu chiếc trực thăng U Hát Một

Đâu quên được những chiều về thảng thốt

Nghe tin bạn mình lọt ổ phòng không

Bạn hy sinh mình nhói buốt cõi lòng:

"Mày đi trước, tao chắc không lâu nữa!"

 

Kỷ niệm xưa cứ thế tuôn lần lữa

Ào ạt ra từ kho chứa lâu đời

Bất giác nghẹn ngào: "Các bạn tôi ơi!

Từ tạ nhé khung trời xưa thân ái..."

 

Ó Biển 227 LC

(Trực thăng võ trang Phi đoàn Hải Âu 227, Cần Thơ)

 

 

lịch 2013- hình con gái nhỏ HN

đầu xuân hoa Đào nở

Thức dậy ra vườn lúc bình minh
Nhìn  hoa tim tím gợi bao tình
Đón mừng Xuân đến hoa Đào nở
Rực rỡ tươi hồng dưới nắng xinh
Cắt nhánh hoa tươi cắm vào bình
Trước giờ chờ "tống cựu tân nghinh"
Giữa gian phòng khách hoa khoe sắc
Ngồi ngắm hoa, "chẳng uổng công mình" !!!!!!

MÌNH ƠI!

Ông Tá cầm cái vợt tenis lên, đi tới đi lui trong phòng, đi hoài cũng mỏi nên ông ngồi phịch xuống ghế, đưa cái vợt lên ngang tầm mắt, sờ sờ, vuốt vuốt rồi lại bỏ xuống bàn. Ông đến tựa cửa sổ nhìn  ra bên ngoài, thở dài thườn thượt. Cơn lạnh bất ngờ làm mọi thứ ngoài đường đông đá đã làm cản bước chân ông, buổi hẹn  sáng nay coi như đi đứt. Ông cầm cái điện thoại, định gọi lại ông bạn già, nghĩ sao ông lại bỏ xuống rồi tự nhủ: “chắc hắn cũng nóng ruột như mình!” .

Thời tiết mấy năm gần đây có quá nhiều thay đổi, lúc cần nắng thì mưa, lúc hạn hán thì chờ hoài không thấy một giọt nước, và mấy bữa nay có lạnh thật, nhưng gần cuối mùa đông rồi, tự nhiên đêm qua trở lạnh ngang xương, xuống dưới mức đông đá, mấy cây cảnh ngoài vườn cứ như có nhũ thạch treo lơ lửng, lưng chừng, đẹp thì có đẹp thật, nhưng đường sá nguy hiểm vô cùng, xe chạy gặp nhằm vùng nước đông, cứ tự nhiên quay tít, không thắng nào giữ lại được, nên xe cộ đụng nhau lia chia, nhiều khi tài xế còn …đi thẳng mà không kịp có lời trăn trối, đài TV cũng có kêu gọi, nếu thấy không cần thiết, dân chúng cố gắng tránh đi ra đường.

Gọi đi đâu còn khó khăn, chứ rủ nhau ra sân Tenis, cứ  y như rằng mấy ông khó từ chối, nơi “quần hùng tụ hội” mà! Ông nào ông nấy cứ giống như mấy anh thể tháo gia còn trẻ, cũng quần soọt, cũng áo thun có hiệu cá sấu, cũng giày “Nai-ki-e”, có ngài còn thượng lên cặp kính râm, dù rằng đôi mắt nhìn đời đã thấy... mờ mờ, ảo ảo.

 Chính ông nhìn ông nhiều khi cũng bật cười hích hích, ha ha… Đã mang vào người hình ảnh thể tháo gia, mà thân hình lại không còn phát triển đều đặn, cái bụng cứ…chỉ huy cái ngực, cái ..mông thì teo, khổ người thì tóp lại, khằn xuống, trông chẳng oai vệ tí nào, đã vậy lâu lâu bị bà vợ già cầm hai cái muỗng gõ nhịp rồi hát oang oang: “ngày nao khi đất nước hết binh đao, giữa đoàn hùng binh có anh đi …cuối hàng, trở về thành đô dắt nhau đi ăn …mì tô!”…”

Nói nào ngay, từ ngày làm thân tị nạn, ngoài nỗi buồn xa xứ, nỗi nhục mất tất cả một cách ngang xương, sang xứ người phải làm quần quật  để đủ tiền trả bill nhà, điện, nước, tiền nuôi con cái ăn học …, niềm vui còn lại của ông là mỗi cuối tuần được gặp lại bạn bè thân sơ đủ cỡ. Không giống như ngày xưa ở bên nhà, nơi “quán cốc bên đường” sẽ là chốn tụ hội của đủ mọi tầng lớp, nơi thu thập tin tức từ mọi nguồn, nơi mà đủ loại tin ..từ thành đến tỉnh đều có cả, tin chó cán xe, tin vợ chồng thiên hạ uýnh nhau chỉ vì ông chồng đi đêm không về, tin “bà lớn” đi uýnh ghen lộn người, may nhờ có …trực thăng vận đưa đi nên rước mau mới…thoát nạn, tin anh chàng trai mới lớn bị bồ bỏ, bèn nhảy xuống cầu Bình Lợi  tự tử, nhưng không thể chết được, vì anh là …thợ lặn!

Nhưng bên này thì khác, đâu phải chỗ nào cũng có quán cốc để ngồi. Có những quán cà-phê, thì đèn mờ mờ- ảo ảo, con mắt kèm nhèm như quí ông mà nhìn mấy em bé ăn mặc… thiếu vải, cứ đi tới đi lui mang cà-phê-thức uống ra bàn, nhìn riết khỏi thấy đường luôn. Lại nữa, trong quán cà phê có nhạc xập xình, còn có máy game chạy xẹt xẹt, đâu phải nơi chốn để ngồi chuyện vãn. Chỉ có một chỗ sáng sủa, sạch sẽ, nói chuyện không bị ảnh hưởng đến âm thanh đối với ông từ lâu: đó là sân tenis.

Không biết những sân khác thì sao, chứ nơi ông thì vui đáo để, chuyện chi đâu cũng đem ra đó thông báo, kháo nhau, bàn tán xôn xao,  thêm vào đó dạo này có nhiều nguồn tin chuyển rất mau từ những trang net, (những chuyện thời sự, tin tức đã có những đài THVN phổ biến thừa thãi nên khỏi bàn)  từ chuyện “hoa hậu bà bà” vừa đi tu nghiệp bên Nhật bổn về để làm giám đốc công ty….bán vôi, chuyện bà Năm ròm ở vũ trường đang lả lướt những “bước tango lẻ loi” trượt chân té nguyên con, làm lệch ngay cái sóng mũi mới nâng cao tầm vóc, chuyện chị Helen mới đi về VN  cắt mắt nâng mí sao đó, về lại Mỹ  mà nằm ngủ cứ rên hừ hừ, ông chồng nghĩ vợ bị đau, nhìn sang  thấy bà mở mắt thao láo, ông thất kinh hồn vía bò xuống giường nên té cái rầm, giờ đang nằm trong nhà thương. Chuyện chị Ét-sờ mới gắn  thêm “nút ruồi di tản”, khi thì  ở môi trên, khi ở cằm dưới, nghe đâu bị bè bạn chọc quê, nên đã lặn thầm theo điệp viên không không thấy. Nào là chuyện ông Ba Biệt ly chuyên môn chơi chó, nhưng lại bị chó …cắn rách túi quần, chuyện hai Hăng rết chuyên chơi  đua ngựa, mà lại bị ngựa đá giò lái trúng nhằm hàm răng giả gãy mấy cái…, ôi thôi không thiếu chuyện gì từ thượng vàng hạ cám…

 -Mình ơi , mình à!

Bị bà vợ gọi, ông Tá giật mình đứt ngang dòng hồi tưởng

-Lại chuyện gì nữa đây?

 -Bữa nay là ngày đưa ông Táo về Trời, ông nhớ chuẩn bị bàn thờ đầy đủ để mình còn cúng đưa nhen ông!

-Táo đâu nữa mà bày đặt cúng kiếng!

Ông Tá lầm bầm trong miệng chứ chẳng …dám nói to. Lúc này ông coi mòi hơi lép vế, nhiều lúc cứ phải thầm nhủ chìu vợ một chút cũng chẳng sao. Dầu gì cái màn đưa Táo quân dzìa trời cũng chỉ là một phong tục từ xưa lắm rồi, bây giờ một số người vẫn còn giữ lại- trong số đó có bà vợ của ông, cũng chẳng thiệt hại gì nhiều, ngoài việc tốn một ít tiền cho bữa cúng và mua áo quần cho Táo... Dù sao bà vợ ông cũng chứng tỏ là một người vợ tốt, một người mẹ hiền. Có cúng có đưa, Táo quân mới giúp bà hoàn thành được bữa cơm ngon cho gia đình, mặc dù thời buổi này nấu cơm toàn bằng ..nồi điện, cái lò nấu cũng bằng điện đẹp như mơ, nhìn vào thấy thẳng băng, đến khi bật điện lên mới thấy lò đang đỏ, khỏi phải đổ dầu vào, hay đốt củi lên mới nấu được nồi cơm.  

Tuổi về già mà có hai vợ chồng để hủ hỉ là quá may mắn, tuy có con cái cháu chắt đầy đàn, nhưng mỗi người con khi đã trưởng thành đều có đời sống riêng, quan niệm sống riêng, đâu có thời gian “chia xẻ” hết những tâm tư tình cảm của cha hoặc mẹ. Nhưng có nhiều ông “ cắc cớ” ly dị bà vợ từng là đầu ắp tay gối bao nhiêu năm, để về bên nhà VN, cưới mấy đứa ..con nít choai choai, khi đem sang được bên này hiếm lắm mới có một cô ở với …ông ngoại, còn bao nhiêu cô dù chưa tới đủ hạn để ly hôn, chúng đã cao chạy xa bay theo người yêu trẻ, để quí ngài ngồi vuốt râu mà cất giọng ồ ồ, mệt mỏi: “Tôi đã lầm đưa em sang đây, để từng đêm cất tiếng thở dài…”

 

Ông Tá già ngồi nhìn lên bàn thờ khói nhang nghi ngút, trên bàn đã phủ tấm khăn trải  màu đỏ (cho có vẻ gần…Tết), được bày biện một bình hoa, một mâm hoa quả và chè  xôi để cúng, bên cạnh là một mớ giấy tiền, vàng bạc và y phục…Táo quân, để táo mặc đàng hoàng, trước khi đằng vân giá võ về Trời chầu Ngọc Hoàng thượng đế mà trình tấu các việc dưới trần gian.

Nhìn ánh nến lung linh, khói hương vương toả, ông Tá thấy cõi lòng có chút nhẹ nhàng, thanh thản. Đang ở xứ lạ, quê người, dù là ngày tư ngày tết, ngày giỗ quải hay đám tiệc, nếu lỡ rớt vào những ngày giữa tuần , người mình cũng phải chờ đến thứ bảy , chủ nhật mới là ngày NÊN. Nên: “tắm gội, xuất hành, đính hôn, gả cưới, khai trương, họp bạn, mua nhà, an táng, kiện cáo, giao dịch, tu sửa, động thổ, động quan, quét dọn nhà cửa…”còn mọi ngày khác coi mòi phải…Cữ.!

Nhưng hôm nay, ngày 23 đưa ông Táo về trời, Bà vợ già của Ông đã “tranh thủ”sắm sẵn mọi thứ cần thiết, cùng nhau đưa tiễn Táo quân về Trời cho kịp giờ trình tấu với Ngọc Hoàng Thượng Đế. Làm gì thì làm chứ Táo đi về trển mà bị trễ là không được, chỗ của Trời không xài giờ cao su! Ngài mà đã thượng toạ lên “Long sit” rồi thì bá quan văn võ, Táo ông, Táo bà phải ứng hầu đủ mặt. Ngài xỉ tay vào vị nào là vị đó phải lập tức bẩm báo ngay.

Cái mục triệu tập Đại hội lúc 4 giờ mà đến 6 giờ mới khai mạc chắc chẳng xảy ra đâu “THÌ GIỜ LÀ VÀNG BẠC “ mà! Không giống đám cưới, đám tiệc dưới trần gian này, gia chủ gửi thiệp mời lúc 6 giờ chiều, mà đám nào đám nấy cũng hơn 8 giờ tối mới bắt đầu…diễn văn khai mạc, có đám còn phải có “Cha” làm lễ rồi mới “ban phép” nhập tiệc, dù thực khách  bên dưới có nhiều Tôn giáo khác nhau,  báo hại kẻ nào đi đúng giờ là cứ y như rằng “ngồi lâu tăng kể- khíu chọ” ( ngồi lâu tê cẳng-khó chịu), và cô dâu , chú rể, gia đình hai họ thì đứng mỏi cả chân, ngóng dài cả cổ, mà người đi trễ vẫn cứ ung dung đi trễ triền miên, thiệt là THIỆN TAI! THIỆN TAI.

Nhang gần tàn, tới màn đốt giấy tiễn đưa, nhìn chiếc áo Táo quân mà chẳng có…quần , ông gẫm cười mà chẳng hiểu vì sao? Thiệt tình người nào khởi thủy bày ra  tục lệ đưa ông Táo về trời lại chơi cắc cớ, bắt Táo nhà ta khoác áo mà không cho …mặc quần, hổng hiểu lúc lơ lửng trên trời cao, Táo nhà ta có cảm thấy lạnh cẳng? Nhưng biết làm sao hơn, bây giờ nếu nhà nào tử tế, may thêm cho Táo cái quần, chưa chắc Táo đã thèm mặc, vì hổng …giống Táo, lại gây thêm thắc mắc cho Ngọc Hoàng thượng Đế.

Thấy mình đã hoàn thành công tác đưa ông Táo về trời, ông tá già ngã người ra ghế cất giọng hò ơ:

 Hò ơ!

Một lo đất thấp hơn trời

Hai lo ông Dượng bà Dì lấy nhau

Ba lo Trăng sáng hơn sao

Bốn lo bà Vãi, Thầy Chùa đi tu

Năm lo đường có ruồi bu

Sáu lo trường có lu bu học trò

Bảy lo….

Bị bà vợ già cười lên ha hả nên ông Tá ngưng ngang.

-Mình ơi! Mình lo gì mà tức cười vậy? bà vừa cố nín cười, vừa hỏi.

-Thì bắt chước ông bà đi trước lo vậy mà, đâu phải tui sáng tác ra đâu.

-Bộ quỡn lắm sao mà lo chuyện đất thấp hơn trời?   

-Thì lo chuyện đáng lo nhiều quá rồi, bây giờ quỡn quỡn một chút thả hồn đi lo chuyện …thiên hạ cũng là chuyện nên làm thôi mà.

-Thôi đi ông già ơi! Hãy cứ lo chuyện sống vui, sống khỏe, sống sao cho đàng hoàng, tử tế để làm gương tốt cho con cháu trong nhà, và đóng góp việc làm tốt cho xã hội mình đang sống là điều đáng quí rồi, con người coi vậy mà cũng rất nhỏ bé trước thiên nhiên, trời đất đó nhé. Mấy chuyện ông lo đúng là lo cho bò trắng răng. Thôi làm ơn đi lo… lui đèn trên bàn thờ cúng, phụ tui một tay lo bàn ăn để mấy đứa nhỏ chút ghé về ăn cúng, coi bộ có lý hơn..

-Vậy ngày mai bà có nấu cơm không ? đưa ông Táo dzề Trời rồi. còn ai lo …bếp núc?

-Ông đừng có chọc quê tui à nha, cúng đưa thì cúng cho có lệ chứ …nấu thì vẫn nấu như thường, trừ trường hợp ông …chê cơm, thích ăn phở ngoài tiệm, lúc đó tui đây mới khỏi vào bếp…                                                                      

Thơ vui tặng NXV, HN, TN

"Một người đi giữa hai người"

Lái qua lái lại trúng người nào đây?

Hoài Niệm "may cắt" mắt cay

Tuyết Nga "cầy đất" cất đầy trong tim

Một năm sau chửa hết tìm

Chuyện xưa còn nhắc chi thêm nhớ người!

Người từ Xứ Vạn xa xôi?

Mùa xuân con Rắn vẫn ngồi chép thơ

Chiều trên xứ Úc xa mờ

Bạc đầu sóng vỗ biết mô mà mò?

Mai về thăm lại Mỹ Tho

"Tô đây" xin gởi Tây Đô chút tình

"Xá như" biết Xứ Nha mình

"Vịnh Nan" cùng với Vạn Ninh một nhà

Thì vào Châu Đốc "Cầu Ma"

Cà Mau "bìa rạ" đến Bà Rịa chơi

"Một người đi giữa hai người

Disney lộng gió tơi bời chiều nay"

Củ Chi chỉ hướng đi này

Hốc Môn hôn gió vẫy tay giã từ

Mai về Đà Lạt sương mù

Nha thành có Tuyết Phan dù vài đêm

Cầu mong chân cứng đá mềm

Đi hoài đi mãi đi lên xứ Phà-

Ca ra Hà Nội, Sapa

Rồi vô xứ Huế, Ninh Hòa, Hà Tiên

Sửa sang nấm mộ mẹ hiền

Thăm anh, thăm chị, thăm em dãi dầu

Con đường vạn lý về đâu?

Đi hoài bạc cả mái đầu chưa xong

Nghìn năm còn đó bềnh bồng

Mây trời phiêu bạt long đong giữa trời

Một người đi giữa hai người

Con đường thiên lý tơi bời bụi bay...

Vinh Hồ

Cảm ơn thi sĩ Vô Hình

Vinh Hồ hợp với Văn Thinh tuyệt vời

"Một người đi với hai người"

Tây đui cũng nhớ luôn cười.. tui đây

Đốc-Thinh đúng là Bậc Thầy

Lờ tham tuyệt bút từ ngày làm thơ

Cho chúng tôi chuyện bất ngờ

Cười thôi quên mệt, trong ...mơ còn cười

NXV, Tuyết Nga ơi!

Một người đi với mấy người bạn tôi?

Bi chừ người ở mỗi nơi

Nhắc lại chuyện cũ chơi vơi tiếc hoài

Vẫn mong có một ngày mai

Không phải là một mà hai ba người

Trào phúng trùng pháo nổ chơi

Mần thơ pháo tống viết lời phá nhau

Dù mai tuổi hạc héo nhàu

Nhắc chuyện "lái gió" hôm nào do đâu?

Bi chừ cũng lái,.....phát rầu

Hai vế đều lái chắc.... đâu cái điền

Hỡi ai đang ở non tiên

Làm ơn xuống thế tới miền Flo-Đa

Tặng cho thi sĩ nhà ta

Câu đối thật chỉnh, món quà đầu năm

Rồng đi Rắn đến chơi khăm

Khánh Yên chơi đố khiến anh cạo đầu

Anh Sơn chẳng chịu..cạo đâu

Cậu đao cao đậu chào nhau ...chạy dài

hoài niệm...

Chiếc cầu nối dễ thương

Như một thông lệ hằng năm, cứ sau ngày Thanksgiving, trong phòng khách nhà tôi phải có một cây thông được trang trí bằng những hoa đèn rực rỡ, những trái bóng đủ màu, những ngôi sao lóng lánh màu bạc, những  ngọn đèn xanh xanh đỏ đỏ chớp nháy liên hồi vui mắt, có cả hình ông già Noen  cỡi xe kéo bởi đàn tuần lộc băng qua cánh đồng tuyết trắng đi trao quà cho các em bé với những tiếng chuông reo vang làm sinh động căn phòng khách, điều mà các gia đình không theo đạo Chúa như chúng tôi ít khi thực hiện.

Nhưng đối với tôi, những hình ảnh dễ thương từ những ngày còn nhỏ dại đến khi khôn lớn, quang cảnh nhộn nhịp vào ngày Giáng sinh nơi thành phố biển vẫn là những hình ảnh sinh động vui tươi đẹp đẽ, nhất là những lúc về đêm, cùng một lũ bạn đi xem  những tư gia trang trí hình ảnh máng cỏ có Chúa hài đồng và những thiên thần rực rỡ dưới những vì sao, hay kéo nhau lên nhà thờ Núi nghe tiếng chuông ngân vang rộn rã từ gác chuông tận nóc giáo đường, những bài thánh ca thánh thót từ trong thánh đường, những cảnh chen lấn  giữa nam thanh nữ tú trên đường phố trong đêm Đông lạnh lẽo Chúa sinh ra đời, mặc dầu nơi chúng tôi ở chẳng lạnh tí nào,  rồi sau đó là bữa tiệc rờ- quây- dông đông  vui cả gia đình và bè bạn sum họp  v…v, ngần ấy kỷ niệm vương mãi  trong  tôi cho đến bây giờ, nên mùa Giáng sinh đến ở đây mà thiếu cây thông, như thiêu thiếu một cái gì, mặc dầu các con tôi đã đi làm ăn xa, đúng ngày lễ mới  về nhà  thăm cha mẹ.

Hai vợ chồng tôi vừa trang trí cây thông xong, đang ngồi ngắm thành quả của mình với những ánh đèn chớp nháy đủ màu sáng rực, bỗng có tiếng chuông gọi cửa.

Chồng tôi ra mở cửa,  ông Phil vào nhà theo sau chồng tôi, miệng cười thật tươi và lên tiếng:

-Tôi đến báo cho hai bạn một tin vui, và ngày đó các bạn phải đến chung vui với gia đình chúng tôi nhé.

 Nhìn điệu bộ và nghe giọng nói, tôi cũng đoán được nửa phần tin ông báo, tôi lên tiếng:

-Có tin của Krista?

-Lê hay quá, bà đúng là bạn của gia đình tôi, chúng tôi được tin báo của Krista, gia đình cô ấy sẽ trở về thành phố và thăm chúng tôi trong mùa Christmas này, vợ tôi đang đếm từng ngày đó.

-Còn ông?

-Thì tôi cũng mong chứ, bao nhiêu năm rồi vắng bặt tin con, tôi buồn giận, nhưng cũng nhớ lắm chứ, dù sao thì cô ấy cũng là đứa con gái lớn mà chúng tôi rất yêu quí, như hai bạn từng biết đó, đâu khác gì hai bạn đối với  con gái lớn Laura đâu, vậy mà…

Ông Phil ngưng ngang câu nói, thở dài lắc đầu nhìn chúng tôi.

-Thôi, có tin cháu về là vui rồi, chúc cho gia đình Phil và Varga mùa Christmas này tràn đầy hạnh phúc, nhớ báo cho chúng tôi chính xác ngày Krista về để chúng tôi đến chung vui chúc mừng nhé.

Chồng tôi vừa dứt lời, ông Phil đã tiếp:

-Dĩ nhiên! dĩ nhiên rồi! đó là lý do tôi đến thẳng nhà hai bạn mà không gọi điện thoại báo trước. Tôi vui lắm nên lái xe chạy vòng vòng báo tin cho các gia đình thân quen, để các bạn chia xẻ niềm vui với gia đình  chúng tôi ấy mà. Các bạn nhớ nhé, nhớ đến tham dự buổi tiệc sum họp gia đình với chúng tôi nhé, nếu cháu Laura có về, xin chuyển lời mời của chúng tôi, Krista gặp lại Laura, chắc chúng nó  vui lắm.

Ông cười vui giọng sang sảng, rồi bắt tay chúng tôi cáo biệt ra về vẫn không quên nhắc chúng tôi chờ ông báo tin chính xác ngày vợ chồng ông làm tiệc mừng hội ngộ, để chúng tôi đến chung vui với gia đình ông.

Ông Phil đi rồi, vợ chồng tôi lại bắt đầu đoán già đón non về chuyện gia đình ông trong những ngày sắp đến.

Ông Phil không phải người Mỹ chính gốc. Gia đình ông là người Ái nhĩ Lan mới di cư sang Mỹ từ đời cha ông. Nhưng nhìn nét mặt cương nghị, đôi mắt xanh, sóng mũi cao và mái tóc hung hung, cả vợ chồng ông đều có nét rất đẹp của giống người da trắng, nên khó phân biệt đâu là Mỹ đâu là Anh ngày chúng tôi mới đến. .

 Khi mới dọn đến ở xóm này, Ông Bà Tomy-Tifany, gốc người Cu Ba nhưng da trắng, có lẽ họ lai giống người Tây Ban Nha, rất cởi mở, thân tình, nhà đối diện với nhà tôi, đã sang làm quen trước, sau đó bà mới dắt vợ chồng tôi đi giới thiệu với những nhà hàng xóm lân cận. Khi đến nhà ông Phil thì bà Tifany kêu hai đứa con nhỏ của ông ra, chúng nó cũng cỡ tuổi hai đứa con chúng tôi, nên sau đó bọn trẻ dễ dàng chơi thân với nhau, và người lớn cũng qua lại thăm hỏi, chúng tôi biết nhau từ những ngày đó.

Qua vài lần thăm hỏi, ông Phil biết chồng tôi là một cựu Phi công QLVNCH, đã có lần bay chung với một đơn vị Trực thăng Hoa kỳ tại Đồng Bà Thìn gần Cam Ranh, ông mừng quá, và bắt đầu kể “chuyện này xưa”. Thì ra ông là một cựu xạ thủ trực thăng Mỹ đã từng tham chiến tại Việt nam trong thời gian một năm khoảng 1968, và ông trở về Mỹ trước khi chồng tôi về bay thực tập với các Pilot người Mỹ trong 3 tháng tại căn cứ đó. Có lần ông thao thao bất tuyệt về “mối tình” của ông với một cô “bồi phòng” người bản xứ, nhưng bị anh bạn cùng đơn vị phỏng tay trên vì ông …nhát gái quá, làm chúng tôi cười vui, vợ ông cũng cười theo, vì đó là chuyện xưa mà, chuyện lúc ông còn là cậu trai mới lớn. Nhưng nói gì thì nói, ông vẫn thương những người VN mà ông đã gặp qua, vì thế, khi quen biết được chúng tôi, ông quí lắm và rất muốn làm bạn. 

Đứa con gái lớn của ông bà cùng học một lớp với con gái lớn của tôi, con bé mới vào lớp 6 mà trông chẳng khác gì cô con gái 14-15 tuổi, nước da trắng như trứng gà bóc, lúc nào hai má cũng hồng lên, với đôi mắt như có viên ngọc bích chiếu rọi trong đó, trông con bé xinh quá là xinh.

 Ông bà Phil có tiệm buôn nhỏ bán thảm, gạch lót nhà, nên hai vợ chồng phải thay phiên đứng trông coi, dù có thêm người làm, nhưng nhiều lúc ông phải chạy đâu đó, bắt buộc bà phải có mặt, những lúc như vậy, bà thường gọi điện thoại cho tôi đón luôn dùm hai đứa nhỏ nhà bà, và coi chừng dùm chúng. Ông bà rất tin tưởng chúng tôi.

Gia đình ông Phil theo đạo Tin lành. Họ rất sùng đạo và tính tình rất vui vẻ. Hằng năm đến mùa Giáng Sinh, nhà ông bà Phil trang trí đèn trước sân đẹp nhất, nên có năm được lãnh giải thưởng của ban quản trị khu vực. Bà Varga thì rất khéo tay, những khi trong trường cần làm những gì để trang trí, kêu học sinh mang vào lớp, thì bà Varga tình nguyện làm dùm tôi, tôi chỉ  phải “trả công” cho ông bà bằng món ăn như chả giò, hay cơm chiên, mà bà cố gắng học để nói tên mấy món ăn bà thích đó, nghe rất ngộ nghĩnh, vui tai ( chắc cũng giống như người Việt nam mới học nói tiếng Mỹ là cùng).

Lần đó con gái tôi “biểu diễn” đờn guitar classic trong trường, đại diện cho người Việt nam tị nạn CS. Lúc viết tên học sinh, lớp, môn trình diễn và quốc gia đại diện, chồng tôi phải vẽ lá cờ nền vàng ba sọc đỏ trên tấm banner. Khi ông bà sang nhà chơi, thấy chồng tôi ngồi hì hục vẽ, chưa kịp giải thích cho bà hiểu thì ông Phil đã làm dùm chúng tôi việc đó, ông giành phần nói cho vợ hiểu về lá cờ mà ông đã biết khi tham chiến tại VN, nghe xong bà tình nguyện lãnh phần đi in một số lá cờ nhỏ để ngày các học sinh trình diễn, bà đem vào trường phân phối cho người đi xem.

Cuộc sống vẫn lần lữa trôi qua, khi đứa con lớn vào lớp mười một, thì ông bà Phil dọn nhà về khu vực Katy, vì shop của ông bà đã dọn về trên đó. Ngày đi, ông bà cũng buồn lắm, nhưng biết rồi chúng tôi vẫn giữ mối liên lạc thăm hỏi nhau, nên bà bớt buồn, và cứ căn dặn tôi: thỉnh thoảng phải làm chả giò, cơm chiên, những món ăn VN mà ông bà “mê mẩn”, hễ bà xuống là phải có để mang về cho ông Phil và bọn nhỏ, bà vẫn gọi điện thoại và đùa với chúng tôi như thế.

Khi con gái lớn tôi vào Đại học ở OU, thì Krista vào học ở Texas A&M. Bọn trẻ đi xa nên chúng tôi cũng ít có cơ hội qua lại thăm hỏi, thỉnh thoảng có tiệc tùng lễ lạc gì thì mới mời ông bà đến chơi, chứ thật ra với cái tiệm buôn như vậy, họ đâu có nhiều thì giờ đi tới đi lui, chỉ còn nhịp cầu nối là cái điện thoại..

Ngày con gái tôi ra trường Navy, phải theo đơn vị hành quân trên chiến hạm USS GUNSTON HALL thuộc hải đội 5 duyên hải sang Trung đông, Bắc Phi thì cũng được tin ông Phil báo Krista sang Hawaii nhận việc bên đó, mặc dầu ông không thích cháu đi xa như vậy. Nhưng tôi đưa thí dụ về con tôi, tôi còn không ngại thì ông lo gì. Tuy nói thế nhưng tôi cũng không dám chắc con bé Krista có thể “an toàn trên xa lộ” khi đi quá xa nhà như vậy hay không? vì khi bắt đầu vào lớp mười hai, nghe bà Varga than thở có vẻ buồn lắm rằng con bé trổ hoang ra. “Mỹ con” mà, chúng đâu có chịu ngồi yên học hành chăm chỉ, chúng hẹn hò bạn trai, chúng đi night club cuối tuần, thậm chí còn uống rượu nữa. Bây giờ đã mấy năm sau rồi, đã tốt nghiệp  đại học, đã tìm được công việc làm, làm sao cô gái đó có thể “ngoan ngoãn” để mà nghe lời cha mẹ cản ngăn, tự do tìm chỗ ở thích hợp là chuyện đương nhiên. Và sau này ông bà càng buồn nhiều hơn vì Jeff,  thằng con thứ hai của bà rất đẹp trai, học cũng giỏi,  hình như đang đổi giới tính và chỉ thích …con trai thôi.

Như một cú trời giáng xuống gia đình ông bà Phil, ông buồn rầu bảo thế, khi ông biết tin Krista đang thay đổi bạn trai lần nữa, và lần này thì cô ấy “cặp kè” với một chàng da đen trong hải quân Mỹ, căn cứ đóng tại Hawaii. Ông bảo đã nhiều lần điện thoại ngăn cản, khuyên nhủ Krista rằng gia đình ông không “kỳ thị”, nhưng gốc gác ông còn đầy phía bên kia, họ không muốn nhìn thấy một người hoàn toàn khác màu da trong đại gia đình họ. Nhưng Krista vẫn cương quyết nói rằng cô yêu Christ- tên chàng trai từ tiểu bang Chicago, con của một “single mom”, nhưng cũng cố gắng học và đang ở trong quân đội phục vụ cho Tổ quốc. Và một mai giải ngũ trở về đời sống dân sự sẽ học tiếp để lấy bằng Master về thương mại.

Một lằn ranh vô hình đã xảy đến, ngăn cản tình cảm giữa cha mẹ và con gái, khi ông bà Phil nhất định không chấp nhận một người đàn ông da đen trong gia đình họ, còn Krista thì nhất quyết giữ lấy tình yêu của cô với Christ. Nhiều lần bà Varga gọi điện thoại than thở với tôi, có ý hỏi tôi tìm giải pháp nào để đưa Krista về với gia đình, xa hẳn người đàn ông đó. Thú thật tôi nào dám có ý kiến ý cò gì. Trong tình yêu, nhiều lúc người con gái không nhìn ra những đố kỵ chung quanh, và con tim có lý lẽ riêng, đâu có thể phân tích như bài toán học. Cô chỉ thấy hợp tính người đó, và người bạn kia đem đến cho cô niềm vui, hạnh phúc, cô đâu cần biết xuất xứ của bạn trai, dòng dõi thế nào, da đen hay da trắng, người ngoài ưa hay không ưa, thậm chí còn lớn tiếng cãi lại: “đâu phải người da đen nào cũng xấu”. Trong khi cha mẹ thì nhìn xa hơn, nhìn đủ mọi hướng, nhìn thấy nhiều điểm bất đồng bên ngoài, mà có thể chưa hiểu hết tâm ý con mình. Bởi vậy, ngay cả người VN, tôi vẫn thấy có vài gia đình có con gái lấy người bản xứ da đen, nhưng họ không dám công khai ra ngoài công chúng, có một nỗi khổ nào đó vướng víu chung quanh họ, ít ai can đảm dõng dạc giới thiệu cậu là con rể của tôi, đến “cháu” nội-ngoại họ còn không dám công nhận công khai. Và tôi cũng đã chứng kiến vài người đi bán hàng cho những tiệm tạp hoá, khách hàng chính của họ thường là người da đen, mà họ còn khinh thường người khách của mình, còn gọi “thằng lọ” này thằng lọ nọ, huống hồ mấy người Ăng lê bảo thủ này.

Mỗi lần bà Varga goi điện thoại thăm hỏi, nội dung câu chuyện cũng vẫn thường xoay quanh những đứa con. Hai đứa con tôi thì cũng yên bề, con bé nhỏ vẫn theo làm việc thiện nguyện, từ lúc ra khỏi group AMERICORPS. Nhưng hai đứa con bà vẫn làm bà buồn rầu không ít,  Krista vẫn ở với chàng thanh niên đó, lâu lắm rồi chưa về thăm nhà lần nào, và cũng không hề liên lạc, vì biết  ông bà tức giận không thèm hỏi tới. Lại nữa, cậu Jeff thì đã hoàn toàn trở thành một chàng thanh niên đồng tính, dù cậu đã ra trường Luật, và đang tập sự Luật sư cho một công ty lớn ở New York. Con như vậy ông bà không buồn sao được, nhưng tôi biết chia xẻ như thế nào đây? Khuyên nhủ nỗi gì, khi mình không có cùng hoàn cảnh,  tâm trạng với họ, dù rằng người Việt nam mình có câu “việc người thì sáng, việc mình thì quáng” nhưng trong trường hợp này sáng mấy cũng đành chịu thua, tôi đâu dám khuyên ông bà thôi thì hãy “chấp nhận” cho Krista lấy chàng thanh niên đó, dù tôi rất muốn, vì nhiều lần con tôi cũng có nói: “Krista tội nghiệp lắm, nó rất muốn về thăm ba má và em nó, nhưng ba má nó cấm cản người tình của nó, bảo nó bỏ Christ hẳn đi thì ông bà mới cho về, nên nó ở bên đó luôn!”

Vậy mà lần này ông vui vẻ đi báo tin cho bạn bè biết ngày con ông về thăm . Đúng là “biến cố trọng đại”. À thì ra đâu phải Krista “bỏ” người yêu của cô, mà gia đình nhỏ đó vừa cho chào đời một cậu bé trai- con lai rất kháu khỉnh. Từ lúc có con, Krista gửi thư về cho cha mẹ, gửi kèm bức hình thằng bé, bây giờ đã tám tháng tuổi. Có lẽ nhờ đứa trẻ làm cầu nối, mà ông bà đã nghĩ lại, và vì tình thương cháu? giống như đa số các ông bà Việt nam mình, mà ông bà Phil đã “tha thứ’ và gọi con gái với “con rể” về nhà?

Mùa Giáng sinh năm nay tự nhiên tôi có thêm cớ để đi shopping chọn một cái áo đẹp, chúng tôi sẽ lên thăm nhà ông bà Phil và gặp lại Krista, xem thử sau mấy năm xa cách, bây giờ đã là mẹ rồi, cô có còn đẹp như năm xưa không? sẽ “xem mắt” con rể ông bà Phil như thế nào, và sẽ bồng ké thằng bé “cháu ngọai” ông bà Phil, chắc thằng bé không đến nỗi “đen ngòm” như lời ông Phil  vẫn mô tả màu da của cậu con rể. Và biết đâu, thằng cháu ngoại của ông, đứa con lai hai màu da kia, mai kia mốt nọ trở thành “Tổng thống Mỹ” sẽ là người đứng đầu một quốc gia hùng mạnh  lãnh đạo cả thế giới, như ngài đương  kim TT bây giờ.

Chúng tôi đến nhà ông bà Phil chiều ngày 24/12. Với cây thông Giáng sinh rực rỡ trong phòng khách, quà cáp chất đầy đầy dưới gốc cây, chứng tỏ gia đình đang chuẩn bị đón một Giáng sinh thật đông vui, đầm ấm. Cùng lúc có nhiều tiếng chào hỏi, cười nói của một số bạn bè thân thích đã có mặt trong phòng. Buổi tiệc rất vui, khi chủ nhà "tuyên bố lý do" có buổi tiệc hôm nay và mang đứa cháu ra giới thiệu. Đúng như ý nghĩ của chúng tôi về thằng bé, nó là nhịp cầu nối dễ thương để ông bà- cha mẹ cháu xích lại với nhau. Thằng bé xinh  thật, nó không giống hoàn toàn màu da đen của bố, chỉ giống mái tóc quăn quăn một cách tự nhiên, nó có cặp mắt đẹp của mẹ và bà ngoại, và nụ cười thật tươi, chắc giống ông Phil. Mỗi lần ông bồng thằng bé thảy lên, cháu cười hăng hắc một cách vô tư, rồi rúc đầu vào  ngực ông ngoại trông dễ thương lắm, người bạn nào muốn bồng cháu, ông đều trao tay với niềm vui trong ánh mắt.

Bobby, tên thằng bé, đúng là chiếc cầu nối dễ thương, để ông bà Phil bồng ẵm nưng niu, mà quên đi ngoại hình của người cha cháu, để ông bà không còn mạnh miệng cản ngăn tình yêu của mẹ cháu dành cho cha cháu, người không cùng màu da với mẹ. Dù gì thì Christ cũng không đến nỗi “tệ”, nói chuyện rất có duyên, và cũng lễ phép nữa, một "quân nhân gương mẫu trong quân chủng Hải quân Hoa Kỳ" mà! có lẽ đó là những lý do mà Krista yêu thương chàng trai đó.

Cuối cùng rồi gia đình ông Phil được hưởng một Giáng sinh tràn đầy hạnh phúc, con cái sum họp, cha mẹ không còn buồn khi được bạn bè chúc tụng có rể quí, có cháu xinh trong ngày Chúa giáng trần. Mong rằng mối lương duyên không cùng màu da giữa những người trẻ, sẽ được kết hợp bền vững, con cái đầy đàn, gia đình hạnh phúc, không còn là cái cớ để cha mẹ cản ngăn, chia rẽ tình yêu của họ. Mong lắm!

Lê thị Hoài Niệm